Freelance İşte Revizyon Hakkı Kaç Olmalı? Sınır Nasıl Konur

“Kaç revizyon hakkı vermeliyim?” sorusunun herkese uyan tek bir cevabı yok. Doğru sayı işin türüne, ne kadar net bir brief'le başladığınıza ve iki tarafın beklentisine göre değişir. Önemli olan sayının kendisi değil, revizyonun ne olduğunun ve sınırın baştan yazılı olarak konuşulmasıdır.

1. Önce “revizyon” kelimesini tanımla

Anlaşmazlıkların çoğu, revizyon ile yeni iş arasındaki farkın konuşulmamasından çıkar. Basit bir ayrım işe yarar:

• Revizyon (düzeltme): Anlaşılan kapsam içinde yapılan değişiklik. Renk tonu, metin düzeltmesi, bir bölümün yerinin değişmesi gibi.
• Yeni iş: Kapsamın ya da yönün değişmesi. Logoda tamamen farklı bir konsept, sitede yeni bir sayfa, videoda yeni çekim gibi.

Bu ayrımı anlaşmaya bir iki örnekle yazmak, ileride “bu revizyon mu, yeni iş mi?” tartışmasını büyük ölçüde önler.

2. Sayıyı neye göre belirlersin?

• Brief'in netliği: İhtiyaç baştan net yazıldıysa daha az tur gerekir. Brief belirsizse önce kısa bir ön görüşme ya da taslak aşaması koymak, revizyon sayısını artırmaktan daha verimlidir.
• İşin türü: Tasarım ve metin gibi beğeniye dayalı işlerde tur sayısını konuşmak daha önemlidir; teknik işlerde ise kabul kriterini (ne olunca iş bitmiş sayılır) yazmak daha işe yarar.
• Aşamalar: Büyük bir işi aşamalara bölüp her aşamaya ayrı düzeltme turu tanımlamak, sonda tek seferde büyük değişiklik çıkmasını engeller.

Kesin bir sayı vermiyoruz, çünkü sektöre ve işe göre değişiyor. Kendi işin için bir sayı seç, onu vitrininde ve anlaşmanda açıkça yaz; aynı sayıyı her müşteriye tutarlı uygula.

3. Geri bildirimin kuralını da yaz

Revizyon sayısı kadar geri bildirimin biçimi de önemlidir. Düzeltmelerin tek mesajda, toplu olarak gelmesini istemek; geri bildirim için makul bir süre belirlemek ve süre geçerse ne olacağını konuşmak hem senin hem müşterinin takvimini korur.

4. Kapsam dışı talebe kibar cevap: hazır cümleler

Sınır koymak kaba olmak demek değildir. Aşağıdaki cümleleri kendi diline göre uyarlayabilirsin:

• “Bu değişiklik anlaştığımız kapsamın dışında kalıyor. İstersen ayrı bir iş olarak süresini ve ücretini konuşalım.”
• “Anlaştığımız düzeltme turlarını tamamladık. Ek bir tur istersen ne kadar süreceğini yazayım.”
• “Bu yeni yön güzel bir fikir, ama mevcut taslağı baştan değiştiriyor. Önce mevcut işi teslim edelim, yeni yönü ayrıca planlayalım mı?”
• “Düzeltmeleri tek listede gönderebilir misin? Böylece hepsini birlikte ve daha hızlı yaparım.”

Kopyala, doldur: revizyon maddesi

• Revizyon sayısı: … tur (anlaşılan kapsam içinde).
• Revizyon sayılanlar: … (örnek ver).
• Yeni iş sayılanlar: … (örnek ver).
• Geri bildirim: toplu liste, … gün içinde.
• Ek tur ya da kapsam dışı istek: ayrıca konuşulur, süre ve ücret yazılı belirlenir.

Bu maddeyi işe başlamadan önce yazılı paylaş ve karşı tarafın onayını al. Daha geniş bir çerçeve için ilk mesaj ve yazılı anlaşma şablonları ile brief hazırlama rehberlerine bakabilirsin. İşinn komisyon almaz ve kullanıcılar arasındaki ödemeye aracılık etmez; anlaşmayı iki taraf kendi arasında yapar. Bu yazı hukuki tavsiye değildir.